Linux ciągle się rozwija, jest coraz lepszy, coraz bardziej konkurencyjny, coraz bardziej dla ludzi. Niestety życie użytkownika Linuksa nie jest usłane różami. Oto lista dylematów na które natknęła się chyba każda osoba korzystająca z tego systemu, część z nich doprowadziła do wielu niekończących się kłótni:
1. Jaki menedżer okien?

Fluxbox

KDE

GNOME
Chociaż istnieją lekkie menedżery okien, które świetnie sprawdzają się na słabym sprzęcie lub gdy interesuje nas maksymalna szybkość – ze względu na to, że zajmują się tylko i wyłącznie obsługą okien (np. Fluxbox), to prawdziwy kłopot zaczyna się, jeśli trzeba wybrać między całymi zintegrowanymi środowiskami desktopowymi, zawierającymi swoje pakiety oprogramowania i wyspecjalizowane usługi. Do tego typu rozbudowanych aplikacji należą m.in GNOME, KDE czy Xfce. GNOME i Xfce korzystają z biblioteki GTK+ (autorstwa Gnome Foundation) natomiast KDE działa dzięki Qt stworzonej przez Qt Software, a bedącej obecnie własnością firmy Nokia. Lista aplikacji wspieranych przez GNOME jest ogromna, zaczynając od aplikacji dla developerów, poprzez programy multimedialne i narzędzia biurowe aż do przeglądarek plików, konfiguratorów i narzędzi systemowych. Równie bogaty jest zestaw oprogramowania proponowany przez środowisko KDE, natomiast Xfce wypada na tym tle znacznie gorzej. W internecie pojawiły się próby skatalogowania wszystkich aplikacji działających w poszczególnych produktach i tak powstały m.in serwisy Gnome Files czy KDE Apps Ze względu na ogromną ilość dostępnego oprogramowania mamy do czynienia z niesamowitą konkurencją, która jednak ma również swoje wady – np. tworzenie od początku narzędzi spełniających te same funkcje, co programy już istniejące. Z powodu dużych emocji występujących podczas dyskusji na temat wyższości jednych menedżerów nad drugimi większość dystrybucji Linuksa wydawanych jest zazwyczaj w dwóch wersjach – z KDE lub GNOME na pokładzie, trafiając w ten sposób do szerszego grona użytkowników. Xfce znajduje swoje zastosowanie w takich dystrybucjach jak np. KateOS czy Mandriva. Nowi użytkownicy zazwyczaj wybierają na początek to środowisko graficzne, które poleci im ktoś znajomy zaznajomiony już z Linuksem i dopiero po opanowaniu podstaw eksperymentują z innymi produktami. Istotny jest fakt, że wszystkie z wymienionych środowisk są mniej lub bardziej konfigurowalne, nie ma też kłopotów z tym, aby posiadać kilka menedżerów jednocześnie i nawet używać ich w tym samym czasie.
2. Jaki edytor?
Pomijając aspekty czysto programistyczne, gdy potrzebne jest nam zintegrowane środowisko programistyczne, czasem trzeba nam użyć (nie)zwykłego edytora tekstowego. Dwóch największych konkurentów to Vim i Emacs, nie próbuj publicznie dyskutować nad wyższością jednego nad drugim, bo tak jak w przypadku GNOME i KDE – wojna gotowa. Oprócz tego mamy do wyboru m.in: pico, nano, gedit, SciTe, Scribes czy wiele, wiele, naprawdę wiele innych. Zazwyczaj kilka-kilkanaście minut zabawy z produktem pozwala ocenić, czy jest on godny naszej uwagi, w przypadku bardziej zaawansowanych narzędzi jak Vim i Emacs – rozpoznanie ich możliwości może nam zająć dużo więcej czasu.
3. Jaki player?

Amarok
Jak odtwarzać muzykę? Jak odtwarzać filmy? Do wyboru mamy wiele możliwości. Najpopularniejszym playerem pod Linuksa jest mplayer. Muzykę dobrze kataloguje, scrobbluje i odtwarza Amarok. Dodatkowo mamy do wyboru odpowiednik Winampa – XMMS. Jeżeli tego nam mało, to mamy też konsolowe odtwarzacze takie jak mpg321 czy mp3blaster. Każda dystrybucja Linuksa zaopatrzona jest w swój zestaw oprogramowania do obsługi multimediów np. xine, Totem, Rythmbox, Kaffeine i inne.
4. Jaki terminal?

Konsola
W zasadzie im dłużej korzystamy z Linuksa, tym częściej używamy konsoli. Wynika to zarówno z faktu, że umiemy już dobrze posługiwać się systemem, ale też z tego, że w wielu przypadkach jest to znacznie szybsze niż dogrzebanie się w jakieś miejsce za pomocą myszki, czekając jeszcze przy tym na załadowanie się potrzebnych elementów. Terminal, który pozwoli nam się dostać do wiersza poleceń może jednak przybierać różne formy, zarówno graficzne jak i funkcjonalne. Mamy zatem szybkiego i prostego xterma, aterma, mocno konfigurowalnego Eterma oraz nieco cięższe terminale ze środowisk GNOME i KDE, mające obsługę kart. Do wyboru, do koloru.
5. Jaki komunikator?

Gajim
Jeżeli myślisz, że to koniec dylematów, to muszę Cię rozczarować. Największe problemy zaczynają się gdy chcemy wybrać narzędzie do komunikacji. Nie dość, że mamy wiele sposobów wymiany informacji (IRC, Jabber, Skype, GG, Tlen, MSN, ICQ, …) to do wszystkiego znajdziemy jeszcze przynajmniej kilka (multi)komunikatorów. Do najbardziej udanych można zaliczyć Gajima oraz polskie ekg2. Oprócz tego mamy jeszcze Psi, Kadu oraz Pidgina. Niektóre z wymienionych klientów obsługują IRCa, ale mamy dla niego również dedykowane programy jak irssi i BitchX.
6. W czym programować?
Windowsowi programiści uczą się C# i .NET. Zwolennicy Apple’a katują Objective-C oraz Cocoa. A co z Linuksem? GNOME to C oraz GTK+, KDE to C++ i Qt, aplikacje systemowe pisane są najczęściej w C a wszystkie technologie kleją języki skryptowe typu Python. Jakby tego było mało to na każdym systemie mamy jeszcze możliwość rozwijania oprogramowania np. w Javie. Do czego zmierzam? Linux nie wyznacza nam prostej ścieżki. Jesteśmy zdezorientowani.
Błogosławieństwo czy przekleństwo?
Użytkowanie Linuksa stwarza nam szereg problemów, z którymi musimy się zmierzyć. Początkujący użytkownicy poświęcają mnóstwo czasu na odkrycie narzędzi, które będą dla nich odpowiednie. Ze względu na ich ogromną ilość może to doprowadzić do zniechęcenia, zaniechania dalszych poszukiwań z powodu rozczarowania dotychczasowymi rezultatami i tak dalej. Z drugiej strony różnorodność sprawia, że mamy możliwość wyboru, dopasowania wszystkiego do własnych potrzeb. Pojawia się przed nami ważne pytanie jakie musimy sobie zadać zanim usiądziemy do Linuksa: czy jesteśmy gotowi poświęcić czas na dopasowanie systemu do własnych potrzeb, czy wolimy wszystko podane na tacy i narzucone nam z góry?
Dziękuję Mulanderowi za inspirację do napisania tej notki.